چین زنجیره های تامین جهانی را تهدید می کند یا نجات می دهد؟

اقتصاد چین در سه سال گذشته با وجود اختلالات ناشی از کرونا، تاب آوری خود را حفظ کرده است. از آنجایی که ویروس کرونا در سراسر جهان ویرانی به بار آورد، زنجیره تامین در چین پایدار ماند و این به تقویت شهرت این کشور به عنوان یک مرکز تولید برتر کمک کرد. بر اساس این حقایق، آیا چین واقعاً خطری برای زنجیره های تأمین جهانی آنگونه که برخی از رسانه های غربی مدعی شده اند، هست؟

چین در حال ایجاد عدم قطعیت برای زنجیره های تامین جهانی است، و حتی آن را با تهدید مواجه می کند. این همان چیزی بود که برخی رسانه‌های غربی در مورد سیاست‌های چین در زمینه کووید صفر می گفتند. پس از خداحافظی چین با محدودیت‌های شدید کرونا، همان رسانه‌ها بار دیگر چنین روایتی را در پیش گرفته اند و به کاهش موقت فعالیت‌ برخی کارخانه‌ها و بنادر چین در اواخر سال 2022 در بحبوحه کرونا اشاره کردند.

اما آیا آنها چیزی را از قلم انداخته اند؟

در جریان اولین موج کرونا در چین در اوایل سال 2020، برخی از رسانه های غربی نیز قابلیت چین در عرضه محصولات و قطعات به مصرف کنندگان و کسب و کارهای جهانی را زیر سوال بردند. با این حال، از آنجایی که فعالیت‌های اقتصادی پس از مهار موثر ویروس به حالت عادی بازگشت، چین به یک تامین کننده پایدار تبدیل شد. صادرات چین در سال 2020 به 17.93 تریلیون یوان (معادل 2.77 تریلیون دلار آمریکا) و 21.73 تریلیون یوان (معادل 3.42 تریلیون دلار آمریکا) در سال 2021 رسید.

خیلی چیزها می‌توانست در آن دوره تغییر کند، اما تاب آوری اقتصاد چین ثابت مانده است.

بر اساس نشانه های موجود، فعالیت کارخانه ها در چین به سرعت در حال بازگشت به شرایط عادی است، درست مانند آنچه در سال 2020 اتفاق افتاد. از اواسط دسامبر 2022، تولید در بیش از 90 درصد از شرکت های تولیدی در استان شمالی شان‌شی از سر گرفته شده است. در شهر جنوبی گوانگ‌جو، سفارشات در سکوی حمل و نقل کامیون هولالا در هفته اول دسامبر در مقایسه با مدت مشابه ماه قبل بیش از 50 درصد افزایش یافت. در شهر مرکزی لویانگ، استان هه‌نان، سطح تولید عادی در صدها کارخانه در طول تعطیلات یک هفته ای سال نو قمری از سر گرفته شد.

از آنجایی که فعالان تجاری و حوزه حمل‌ و نقل می‌توانند آزادانه‌تر تحت سیاست بهینه‌ شده چین در زمینه کرونا فعالیت کنند، دلایل زیادی برای خوش‌بین بودن نسبت به این وجود دارد که چین همچنان یک تامین‌کننده قابل اعتماد خواهد بود. ماتیاس کورمان، دبیر کل سازمان همکاری و توسعه اقتصادی در اوایل ماه جاری گفت که بازگشایی چین از نظر حصول اطمینان از عملکرد کارآمدتر و موثرتر زنجیره تامین بسیار مثبت است.

به جای توصیف چین به عنوان یک خطر، شاید بهتر باشد به این فکر کنیم که چین تا چه حد به زنجیره‌های تامین جهانی در طول همه‌گیری کمک کرده است. پیوند ریلی اروپا و چین یک پروژه شاخص از ابتکار کمربند و جاده است. در زمانی که پاندمی باعث اختلالات شدید در حمل و نقل دریایی و حمل و نقل هوایی شد، این خط ریلی به عنوان شریان تجاری بین چین و اروپا عمل می کرد. و این تنها یکی از نمونه های متعدد است. در سال 2022، کل واردات و صادرات کالاهای چین 7.7 درصد نسبت به سال قبل افزایش یافت و به 42.07 تریلیون یوان (معادل 6.26 تریلیون دلار آمریکا) رسید و رکوردهای جدیدی را رقم زد.

جذابیت چین به عنوان یک هاب تولید همچنان بی نظیر است.

چین دارای نیروی کار ماهر است. در سایر کشورهای آسیایی، یک تولید کننده لوازم آشپزخانه نمی تواند تنها در چند ماه به کارگران آموزش مطلوب دهد. به تازگی نیویورک تایمز در مقاله ای نوشت که در نقطه مقابل، این کار در چین فقط پنج تا هشت روز طول می کشد.

بسیاری از شرکت‌ها نیز تمایلی به از دست دادن برخی از مزایا – مانند راحتی و کاهش هزینه – ندارند که از خوشه‌های صنعتی چین به دست می‌آورند، جایی که تامین‌کنندگان، تولیدکنندگان قطعات و ارائه‌دهندگان خدمات در یک صنعت خاص در یک منطقه خاص متمرکز می‌شوند. به دلیل سیاست حمایتی دولت، امروزه بیش از صد خوشه از این نوع در چین وجود دارد.

بنابراین، جای تعجب ندارد که نظرسنجی اخیر شورای توسعه تجارت بین‌الملل چین، سازمان اصلی متصدی توسعه تجارت خارجی در این کشور، نشان داد که تقریباً 90 درصد از کسب و کارها با سرمایه‌گذاری خارجی در چین قصد دارند زنجیره‌های صنعتی خود را در چین حفظ کنند.

بنابراین، آیا چین خطری برای زنجیره تامین جهانی است؟ پاسخ واضح است. اینطور نیست؟